Anka Leśniak

prace         cv        teksty        kontakt

2026    2025    2024    2023    2022    2021    2020    2019    2018    2017    2016    2015    2014    2013    2012    2011    2010    2009    2008    2007    2006    2004

PRACE 2017

The Triple Goddess / Św. Anna Samotrzecia

fotografia

Frakcja. Kobiety, które siedzą w Łodzi. Manifest Obecności
wystawa zbiorowa, Galeria Manhattan Transfer, Łódź



św. Anna Samotrzecia / The Triple Goddess podejmuje grę z motywami z historii sztuki. Często w dziełach zawierających określone znaczenia, poprzez układ kompozycyjny czy schemat przedstawienia postaci, dostrzegamy reminiscencje innych treści.

W pierwszej warstwie moja praca nawiązuje do popularnego w dawnej sztuce motywu – przedstawień św. Anny wraz z Marią i Dzieciątkiem Jezus. Ta grupa postaci zakomponowana bywa w różny sposób, jednak św. Anna pełni w niej dominującą rolę, bądź trzyma na swoich kolanach Marię i Jezusa, bądź też jej postać jest większa od pozostałych lub zajmuje cetralną pozycję.

Jeżeli jednak patrząc na św. Annę Samotrzecią zapomnimy na moment o chrześcijańskich znaczeniach, dostrzeżemy w niej reminiscencje wielkiej bogini, pramatki, wiedźmy. Stąd już blisko do skojarzeń z Trójjedyną Boginią – motywem istniejącym w kulturze wcześniej niż chrześcijańska św. Trójca. Trójedyna Bogini to jedna postać w trzech osobach, pani życia i śmierci. Symbolizuje trzy okresy życia kobiety – dziewicy, matki i „staruchy”, jednak rozumiane nie zawsze dosłownie. Stara kobieta to „wiedźma” – ta, która wie. Symbolizuje mądrość kobiecą. Praca jest reż refleksją na temat kobiecych więzi, pętli czasu, cyklu życia, umierania i odradzania się, w którym trudno wskazać koniec i początek. Dłoń wskazująca na dziecko przypomina typ przedstawień Matki Boskiej z małym Jezusem zwanych „Hodegetria”, co znaczy „wskazująca drogę” ocalenia i zbawienia. Dziewczynka, która zajęła miejsce chłopca, zwiastuje nową nadzieję dla świata, który ocalić może kobieca energia i cechy uznawane za kobiece w kulturze, – niedoceniane czy wręcz rugowane w życiu społecznym dawniej i dziś.